Książka Justyny Kowalskiej-Leder pt. „DOŚWIADCZENIE ZAGŁADY Z PERSPEKTYWY DZIECKA W POLSKIEJ LITERATURZE DOKUMENTU OSOBISTEGO”.
Seria wydawnicza: Monografie Fundacji na rzecz Nauki Polskiej.
Jak dzieci pisały o Zagładzie? Jak zapamiętały? Co potrafiły wtedy nazwać – i co próbowały zapomnieć?
Justyna Kowalska-Leder przygląda się tekstom autobiograficznym, w których zapisane zostały doświadczenia Zagłady przeżywane przez dzieci. Analizuje dzienniki, wspomnienia i listy osób, które w czasie wojny były jeszcze dziećmi, a swoje opowieści zapisały po latach lub już w trakcie trwania okupacji.
Książka bada, jak dziecięca percepcja ekstremalnych wydarzeń wpływa na formę zapisu. Jak wyraża się trauma, kiedy nie ma jeszcze języka, by ją objąć? Jak opisywana jest przemoc, ukrywanie się, rozstania, głód, milczenie dorosłych? W tekstach tych pojawiają się także dziecięce próby rozumienia tego, co działo się wokół: strachu, wykluczenia, śmierci i utraty bliskich.
Autorka nie zatrzymuje się jednak na rekonstrukcji emocji. Interesuje ją również sposób, w jaki indywidualne doświadczenie dzieci weszło do przestrzeni literatury dokumentu osobistego – z wszystkimi przesunięciami, przemilczeniami, pęknięciami. To opowieść o języku pamięci, który rodzi się z przerwanej biografii.
Publikacja mieści się na styku literaturoznawstwa, studiów nad dzieciństwem i historii Zagłady. Pokazuje, że nie tylko świadectwa dorosłych tworzą zbiorową pamięć – ale również te pisane z perspektywy niewiedzy, lęku i osamotnienia, które dopiero po czasie znalazły słowa.
Spis treści:
WPROWADZENIE
CZĘŚĆ I. OKUPACYJNE „TU I TERAZ”
- Rozdział I. Próba werbalizacji traumy na przykładzie zapisków dzieci z getta warszawskiego
- Rozdział II. Diarystyka dzieci żydowskich pod okupacją niemiecką
- „Przez ból i cierpienie ku słońcu (H. Mniszek)” — dziennik Reni Knoll
- „Gdybym chciał nawet część wpisać to nie jestem w stanie…” — dziennik Dawida Rubinowicza
- „Czyżbym już się zaczął wykańczać?” — dziennik Dawida Sierakowiaka
- Dwie dziewczynki z getta łódzkiego
- Wobec rozpadu i pustki — o sensie prowadzenia dzienników przez dzieci żydowskie podczas drugiej wojny światowej
CZĘŚĆ II. LITERACKIE POWROTY DO DZIECIŃSTWA CZASU ZAGŁADY
- Rozdział I. W kręgu powracających motywów
- Rozdział II. Czy dzieci kłamią?
- Rozdział III. Narracja dziecięca — świadectwo jako wydarzenie
ZAKOŃCZENIE. Dziecko jako medium Zagłady
Bibliografia
Spis ilustracji
Summary
Indeks nazwisk
Format 15×21 cm, stron 265, 15 ilustracji, twarda okładka z obwolutą.
Stan bardzo dobry (znikome otarcia obwoluty).
ISBN: 9788322929834
