Książka Małgorzaty Karwatowskiej i Jolanty Szpyry-Kozłowskiej pt. „LINGWISTYKA PŁCI. ONA I ON W JĘZYKU POLSKIM”.
Ze wstępu:
Problematyka wzajemnych relacji między językiem i płcią od lat wzbudza na całym świecie zainteresowanie nie tylko wśród językoznawców, socjologów, psychologów, badaczy kultury, dziennikarzy, ale także wielu innych ludzi, którzy profesjonalnie nie są związani z tymi dziedzinami. W języku bowiem, jak w lustrze, swoje odbicie znajdują dawne i obecne poglądy, postawy oraz przekonania jego użytkowników, z ich bogatym bagażem stereotypów kulturowo-społecznych, które, zwłaszcza w interesującym nas zakresie, mogą wywoływać kontrowersje, prowokować do ostrych reakcji i zachęcać do mniej lub bardziej uczonych dyskusji.
Nie ulega wątpliwości, że obraz obu płci w języku nie zawsze jest paralelny, lecz wykazuje znaczne zróżnicowanie i liczne asymetrie, dostrzegane nie tylko przez badaczy języka, ale również przez niespecjalistów w tej dziedzinie. Dlaczego męska rozmowa ma dotyczyć ważnych, zasadniczych spraw, babskie gadanie zaś to paplanie o błahostkach, o rzeczach niemających większego znaczenia? Dlaczego mówimy klient nasz pan, a brak wyrażenia klientka nasza pani? Dlaczego zwrot chłopcy i dziewczynki poszli z męskoosobowym czasownikiem jest popraw-ny, z formą zaś niemęskoosobową chłopcy i dziewczynki poszły błędny? Dlaczego brak żeńskich odpowiedników takich funkcji, jak: prezydent, rektor czy ambasador, podczas gdy istnieją liczne paralelne pary, takie jak nauczyciel — nauczycielka, aktor — aktorka, czy sprzedawca — sprzedawczyni? Pytania tego typu zapewne nie-jednokrotnie przychodziły i przychodzą na myśl wielu Polkom i Polakom.
Niniejsza książka stanowi szkic najważniejszych, naszym zdaniem, aspektów odwzorowania problematyki płci we współczesnym języku polskim, zwłaszcza występujących w nim asymetrii w tym zakresie. Jest to próba usystematyzowania omawianego zjawiska, a przede wszystkim zbadania jego wielu istotnych, wcześniej niedostrzeżonych elementów. W centrum naszej uwagi znajduje się zasób leksykalny polszczyzny, zarówno literackiej, jak i potocznej, a nawet slangowej. Sięgamy przy tym również do materiału zaczerpniętego z innych języków, by przedstawić kwestię płci w szerszym kontekście językowo-kulturowym. Koncentrujemy się na tym właśnie zagadnieniu, w znacznym stopniu pomijając (z wyjątkiem rozdziału 3.) bardzo ciekawy problem komunikowania się kobiet i mężczyzn. Dodajmy też, że nasza praca ma charakter językoznawczy, trzymamy się bowiem w niej dość ściśle materii językowej, w nieznacznym tylko stopniu odwołując się do istotnych kwestii o charakterze społeczno-kulturowym, które wiążą się z tą tematyką i których nie sposób pominąć w podjętych przez nas rozważaniach.
Spis treści:
- I. Asymetrie rodzajowo-płciowe
- II. Wybrane aspekty seksizmu we współczesnej polszczyźnie
- O człowieku, seksie i urodzie
- Niewidzialność kobiet we współczesnych tekstach
- Seksizm na opak, czyli o tym, czy język polski dyskryminuje mężczyzn?
- III. Problematyka płci w języku młodzieży licealnej
- Dziewczyna i chłopak, czyli laska o menie, meno o lasce
- Babskie gadanie a męska rozmowa – młodzież wobec asymetrii rodzajowo-płciowych
- Cze jełopie!, czyli o grzeczności uczniowskiej
- Rekcja wobec androcentryzmu językowego
Format 17×24,5 cm, stron 294, miękka okładka ze skrzydełkami.
Stan dobry (małe otarcia okładki).
